Η Ελλάδα ξαναγράφει τον τουρισμό της: πλαφόν στα δημοφιλή νησιά και στροφή στα άγνωστα
Με νέο χωροταξικό πλαίσιο, όρια στις κλίνες και έμφαση σε λιγότερο γνωστούς προορισμούς, η Ελλάδα προσπαθεί να τιθασεύσει την υπερτουριστικοποίηση. Μια νηφάλια ματιά στο τι αλλάζει.
Όποιος αγαπά αυτόν τον τόπο όσο εγώ, έχει νιώσει και τις δύο όψεις του τουρισμού μας. Από τη μια, τη ζωντάνια και τα έσοδα που φέρνει· από την άλλη, την ασφυξία των γεμάτων σοκακιών τον Αύγουστο. Γι' αυτό παρακολουθώ με ιδιαίτερο ενδιαφέρον την προσπάθεια της Ελλάδας να ξαναγράψει τους κανόνες του τουρισμού της, χωρίς να θυσιάσει ούτε την ομορφιά ούτε την οικονομία.
Ένα νέο πλαίσιο για τον χώρο
Στον πυρήνα της αλλαγής βρίσκεται ένα νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό, σχεδιασμένο ώστε να επιβραδύνει την υπερτουριστικοποίηση. Δεν πρόκειται για μια απλή διακήρυξη προθέσεων, αλλά για ένα εργαλείο που καθορίζει πού και πόσο μπορεί να αναπτυχθεί ο τουρισμός. Για μια χώρα που άφηνε συχνά την ανάπτυξη στην τύχη της, αυτό είναι από μόνο του σημαντικό βήμα.
Όρια στις κλίνες των hotspots
Το πιο συγκεκριμένο μέτρο αφορά τα κορεσμένα σημεία. Η Ελλάδα σχεδιάζει πλαφόν στον αριθμό των τουριστικών κλινών στις ζώνες υψηλής πίεσης, που σημαίνει λιγότερα νέα ξενοδοχεία και ενοικιαζόμενα εκεί όπου ήδη ξεχειλίζουν στην αιχμή της σεζόν. Νησιά όπως η Μύκονος και η Σαντορίνη, που έγιναν σύμβολα του υπερτουρισμού, βρίσκονται στο επίκεντρο αυτής της συζήτησης.
Η στροφή στα άγνωστα νησιά
Το κομμάτι που με ενθουσιάζει περισσότερο είναι η προσπάθεια διασποράς των επισκεπτών. Η χώρα διαθέτει περίπου έξι χιλιάδες νησιά και νησίδες, από τα οποία μόνο ένα μικρό κλάσμα είναι μόνιμα κατοικημένα. Αντί όλοι να στριμώχνονται στα ίδια πέντε ονόματα, η προώθηση λιγότερο γνωστών προορισμών ανοίγει δρόμο για έναν πιο αργό, ήπιο και ουσιαστικό τρόπο ταξιδιού.
Τα νούμερα πίσω από την πίεση
Ας μη γελιόμαστε για το μέγεθος του στοιχήματος. Το 2024 η Ελλάδα υποδέχθηκε 27,4 εκατομμύρια διεθνείς τουρίστες σε καταλύματα, αυξημένους κατά 4,2 τοις εκατό σε σχέση με το 2023. Η έκθεση του ΟΟΣΑ για το 2026 τονίζει πως, για να παραμείνει ανταγωνιστική μακροπρόθεσμα, η χώρα πρέπει να μειώσει την εποχικότητα, να διαφοροποιήσει τις εμπειρίες και να ενισχύσει τη βιωσιμότητα.
Η δική μου ελπίδα
Στο τέλος, θέλω να πιστεύω πως ο στόχος δεν είναι λιγότεροι επισκέπτες, αλλά καλύτερος τουρισμός. Ένας τουρισμός που δεν καταπίνει τα χωριά μας ούτε εξαντλεί τα νησιά μας σε δύο μήνες, αλλά μοιράζει το βάρος και τα οφέλη σε όλον τον χρόνο και σε όλη τη χώρα. Αν αυτά τα μέτρα εφαρμοστούν με σοβαρότητα, ίσως το 2026 να θυμόμαστε ως τη χρονιά που αρχίσαμε να ταξιδεύουμε πιο σοφά.
